با بهرهگیری از آموزههای پیشین اینک میتوانیم به طراحی برنامة زندگی طلبه بپردازیم.
فعالیتهای هر انسان به دو بخش تقسیم میشود: فعالیتهای شخصی و فعالیتهای صنفی. «فعالیتهای شخصی» مجموعه کارهایی است که همة افراد به مقتضای انسان بودن موظف به انجام آن هستند و عنوان و صنف اجتماعی در آن تأثیری ندارد؛ عبادت، ورزش، بهداشت، رسیدگی به امور خانواده و خویشاوندان، امر به معروف و نهی از منکر، و ارتباط اجتماعی از این دسته هستند. بر عهده گرفتن بخشی از نیازهای جامعه و خدمت در یک صنف اجتماعی نیز وظیفه شخصی هر انسانی است.
پس از حضور در یک صنف خاص و پذیرش یک عنوان اجتماعی مسئولیتهای تازهای بر دوش انسان قرار میگیرد که برای انجام آن ـ در قبال بهرهمندی از خدمات دیگران ـ حدود 8 تا 10 ساعت در شبانهروز باید وقت گذاشت. این مجموعه فعالیتها، «فعالیتهای صنفی» نام دارد.
آنچه در تعطیلات رسمی کشور تعطیل میگردد، همین فعالیتهای صنفی است. و فعالیتهای شخصی تعطیلبردار نیست.
یک پزشک، هر روز ـ به جز روزهای تعطیل ـ 8 تا 10 ساعت، موظف است در مطب یا بیمارستان به ارائة خدمات درمانی بپردازد. یک راننده تاکسی، هر روز 8 تا 10 ساعت، درون اتومبیل بخشی از نیازهای جامعه را برآورده میسازد. کارمند، کارگر، معلم، کاسب و رئیس جمهور نیز.. .
طلبه هم به مقتضای قرارگرفتن در یک صنف اجتماعی موظف است در هر روز ـ به جز روزهای تعطیل رسمیـ 8 تا 10 ساعت فعالیت طلبگی داشته باشد. در این قسمت، به بررسی فعالیتهای صنفی حوزویان میپردازیم.